อยากเช็คทอง ต้องทำอย่างไร การเช็คทองที่ถูกต้อง มีตั้งแต่การสังเกตเบื้องต้นด้วยตัวเอง ไปจนถึงการใช้เครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ โดยเน้นการตรวจสอบที่ไม่ทำลายผิวทอง และให้ผลลัพธ์ที่เชื่อถือได้ เพื่อให้มั่นใจในมูลค่าของทรัพย์สินที่มีอยู่ในมือเพราะเทคนิคการทำทองยัดไส้ หรือทองปลอมนั้นแนบเนียนจนมองด้วยตาเปล่าแทบไม่ออก วิธีตรวจสอบมีดังต่อไปนี้
วิธีการเช็คทองด้วยตัวเอง
หากคุณไม่สะดวกเดินทางไปร้านทอง การตรวจสอบเบื้องต้นที่บ้านก็พอจะช่วยคัดกรองได้ในระดับหนึ่ง โดยอาศัยหลักการทางกายภาพง่ายๆ ดังนี้
- การสังเกตตราประทับและจุดสัมผัส ทองแท้ส่วนใหญ่ จะมีการตอกตรา (Hallmark) บอกความบริสุทธิ์ เช่น 96.5% หรือ 18K ไว้ตามตะขอหรือห่วง รวมถึงให้สังเกตตามข้อต่อหรือรอยสึกหรอ หากเป็นทองชุบ บริเวณที่เสียดสีบ่อยๆ จะเผยให้เห็นโลหะสีอื่นด้านใน แต่ถ้าเป็นทองแท้ แม้จะสึกไปเนื้อข้างใน ก็ยังต้องเป็นสีเหลืองทองเหมือนเดิม
- การทดสอบด้วยแม่เหล็ก ทองคำแท้มีคุณสมบัติเป็นโลหะที่แม่เหล็กดูดไม่ติด หากนำแม่เหล็กกำลังไฟสูงมาจ่อใกล้ๆ แล้วทองมีอาการขยับหรือถูกดูดติดทันที สันนิษฐานได้เลยว่ามีส่วนผสมของเหล็กหรือโลหะหนักอื่นๆ อยู่ภายใน
- การวัดน้ำหนักเทียบกับขนาด ทองคำเป็นโลหะที่มีความหนาแน่นสูงมาก หากมีทองสองชิ้นที่น้ำหนักเท่ากัน (เช่น 1 บาทเท่ากัน) แต่ชิ้นหนึ่งมีขนาดใหญ่กว่าปกติอย่างเห็นได้ชัด ให้ระวังว่าอาจจะเป็นโลหะเบาชนิดอื่นที่นำมาพ่นสีทองหลอกตา

วิธีเช็คทองที่เข้าใจผิดมีอะไรบ้าง?
หลายคนยังยึดติดกับความเชื่อเดิมๆ ซึ่งบางวิธีนอกจากจะเช็คไม่ได้จริงแล้ว ยังอาจทำให้ทองคำเสียหายได้อีกด้วย
- การใช้ฟันกัด เป็นความเชื่อที่ว่า ถ้ากัดแล้วมีรอยบุ๋มแสดงว่าเป็นทองแท้ (เพราะทองนิ่ม) แต่ในความเป็นจริง ตะกั่วหรือทองแดงชุบทอง ก็มีความนิ่มเช่นกัน แถมการกัดยังทำให้ทองเสียรูปทรง และอาจทำให้ฟันเสียหายได้
- การโยนลงบนกระจก เชื่อว่าเสียงทองแท้ต้องดัง แป้ก แบบนุ่มนวล ไม่กังวาน แต่หูของคนเราแต่ละคนรับรู้เสียงต่างกัน และขนาดของทองที่ต่างกันก็ให้เสียงที่ไม่เหมือนกัน วิธีนี้จึงไม่มีมาตรฐานเพียงพอ
- การใช้เล็บขูด การใช้เล็บหรือวัตถุมีคมขูดผิวทองเพื่อดูเนื้อใน อาจทำได้แค่เช็คทองชุบราคาถูก แต่ไม่สามารถเช็คทองยัดไส้ที่หนาๆ ได้และทำให้ทองเป็นรอยเสียราคา
- การใช้น้ำส้มสายชู การแช่ทองในน้ำส้มสายชู อาจทำให้โลหะบางชนิดเปลี่ยนสี แต่ก็ไม่สามารถยืนยันความบริสุทธิ์ของทองคำได้อย่างแม่นยำ 100% เท่ากับสารเคมีเฉพาะทาง
- การส่องกล้องเพียงอย่างเดียว การดูแค่รอยตอกหรือลวดลายอาจหลอกตาได้ เพราะปัจจุบันช่างทำทองปลอมสามารถปลอมตราประทับได้เนียนมาก การพึ่งพาแค่สายตาจึงมีความเสี่ยงสูง
ให้ร้านทองตรวจสอบให้ จะโดนขูดทองไปเยอะไหม?
ปัจจุบันร้านทองมาตรฐานส่วนใหญ่ เปลี่ยนมาใช้วิธีที่ไม่ทำลายเนื้อทอง แนะนำร้านทอง พีเค สงขลา หลอมทอง
มีเครื่องมือทันสมัยใช้เครื่อง X-Ray Fluorescence (XRF) ซึ่งเป็นเครื่องยิงลำแสงเอกซเรย์เพื่อวิเคราะห์ธาตุในเนื้อทอง วิธีนี้แม่นยำเกือบ 100% โดยที่ทองของคุณไม่เป็นรอยและน้ำหนักไม่หายไปแม้แต่มิลลิกรัมเดียว อย่างไรก็ตาม หากเป็นวิธีแบบดั้งเดิม เช่น การฝนทองลงบนหินหินดำเพื่อหยอดน้ำกรดตรวจสอบ ร้านจะฝนเพียงเล็กน้อยเท่านั้น (น้ำหนักแทบไม่เปลี่ยนจนส่งผลต่อราคา) แต่ร้านจะทำก็ต่อเมื่อได้รับอนุญาตจากคุณก่อน ดังนั้นสบายใจได้เลยว่าทองจะไม่ถูกขูดจนหายไปเป็นกรัมแน่นอน
สรุป การเช็คทองด้วยตัวเอง ควรเริ่มจากการสังเกตด้วยตัวเองในเบื้องต้น และหากต้องการความมั่นใจสูงสุดสำหรับการซื้อขายหรือเก็บสะสม การนำไปให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจสอบให้เป็นวิธีที่ดีที่สุด



